Title: Cele dydaktyczne
Course: Projektowanie i prowadzenie kursów e-learningowych w kształceniu zawodowym (PL) (F) > Section: MODUŁ 4 :: Projektowanie e-tywności

Cele dydaktyczne

Co to jest cel dydaktyczny?

Cel to wyrażenie (zdanie) opisujące spodziewane efekty, które mogą zostać pokazane (zmierzone, zweryfikowane, ocenione) po zakończeniu pewnej wybranej jednostki (kursu, ćwiczenia, wykładu). Cel skierowany jest do konkretnego odbiorcy, określa jego konkretne zachowanie i sposób jego zaprezentowania. Cel dydaktyczny to niezbędny element każdego ćwiczenia, zadania, w tym także e-tywności.

Dlaczego jest niezbędny?

Sprecyzowanie celów umożliwia uczącemu się zorientowanie się w oczekiwaniach, zaś autorowi wyznacza punkt odniesienia determinujący wybór treści, form/aktywności i sposobów oceny. Dlatego też precyzyjne określenie celu ułatwia pracę zarówno uczącemu się, jak i projektantowi czy prowadzącemu zajęcia.

Cele ogólne a cele szczegółowe (operacyjne)

Te pierwsze dotyczą kierunków, działań, lecz ich nie precyzują. Cele szczegółowe zaś odnoszą się bezpośrednio do zamierzonych efektów/ rezultatów i działań, określają także sposób realizacji i weryfikacji.

Jak projektować cele dydaktyczne?

Cel powinien być opisany jednoznacznie i precyzyjnie, odnosić się do działania lub zachowania oraz być możliwy do zmierzenia w kategoriach czasu, miejsca, ilości, częstotliwości, itp.

Przyjmuje się, że cele powinny odpowiadać kategoriom S-M-A-R-T a więc być szczegółowe (ang. Specific), mierzalne (ang. Measurable), osiągalne (ang. Attainable), istotne (ang. Relevant) oraz określone w czasie ang. (Time-framed). “S” można także zinterpretować jako (ang.) student-centred a więc skupiające się na uczącym, nie zaś na treści czy osobie nauczyciela.

Prawidłowo opisany cel:

- zawiera określenia wiedzy lub umiejętności, które powinien uzyskać uczący się. Nie należy mylić tego z opisem wykonywania zadania lub z opisem treści/ materiału;
- precyzuje warunki, w których powinien je uzyskać oraz poziom (standard) wykonania, jaki jest od niego oczekiwany;
- wykorzystuje czasowniki opisujące zakładane zachowania (rys. poniżej)

Przykład 2: Różnice w formułowaniu celów

Podstawowe procesy myślowe | Złożone proces myślowe
Po zakończonej lekcji będziesz rozumiał/ła przepisy ruchu drogowego. | Po zakończonej lekcji będziesz potrafiła/ła analizować zagrożenia ruchu drogowego.
Celem kursu jest wprowadzenie do podstawowych pojęć w geodezji. | Po ukończeniu  kursu będziesz w stanie zastosować podstawowe techniki geodezji przy pomiarach terenu.
Celem kursu jest przedstawienie jak korzystać w komputera (opis zawartości). | Po ukończeniu kursu będziesz w stanie korzystać z komputera z podłączonym myszki i drukarki, napisać i wydrukować tekst (umiejętności)
Po zakończeniu lekcji będziesz potrafił/ła wymienić zasady komunikacji, które są niezbędne do zarządzania własną firmę (ogólne). | Po ukończeniu kursu będziesz potrafił/ła stworzyć skuteczną strategię komunikacji, wybierając odpowiednią treść, media i strukturę organizacyjnej (szczególny nacisk na umiejętności osoby uczącej się).

6 kroków do celu (przykład)

KROK 1: Zredaguj cel: Po zakończeniu warsztatów będziesz umieć pomalować drewnianą ławkę ogrodową.

KROK 2: Zdefiniuj rezultat: Pomalowana ławka ogrodowa

KROK 3-4: Wypisz te działania, które będą według ciebie prowadziły do realizacji tego celu: Zapoznanie się z materiałami/ pomalowanie ławki na jednolity kolor / dostosowanie farby do materiału / równomierne pokrycie farbą wszystkich powierzchni / sprawdzenie, czy do ławki nie są przyklejone elementy ochronne.

KROK 5: Określ kryteria weryfikacji: dla każdego z działań określ jego charakter, jakość lub inną cechę, którą uznasz za istotną i akceptowalną. Organoleptycznie - wzrok, dotyk: ławka jest pomalowana na jednolity kolor (nie przebija kolor stary, nie ma zacieków, odpowiednio zostało przygotowane podłoże tak, by kolor równomiernie pokrył powierzchnię) / farba jest dostosowana do materiału (farba nie łuszczy się, jest trwale związana, nie odbarwia elementów stykających się z ławką)/ wszystkie powierzchnie są równomiernie pokryte farbą ( ocena pokrycia farbą poszczególnych elementów ławki 100%)/ do ławki nie są przyklejone elementy dodatkowe (fragmenty włosia z pędzla, taśm zabezpieczających, liście itp).

KROK 6: Dokonaj oceny: Sądzę, że będę mógł uznać za osiągnięcie celu gdy ławka będzie pomalowana

Czas: 30 min.